Od rzeczywistości do jej obrazu
Badanie nigdy nie pokazuje rzeczywistości wprost — pokazuje jej obraz, który powstaje w trzech krokach: zbieranie danych → redukcja danych (porządkowanie, kodowanie, tabele) → analiza i interpretacja. Obraz tylko częściowo pokrywa się z rzeczywistością (nachodzące elipsy), dlatego jakość każdego kroku decyduje o tym, ile z rzeczywistości „przeżyje” do raportu.
Wykresy: jak podpisywać i który wybrać
Konwencja z zajęć, obowiązująca w raporcie: tytuł nad obiektem („Wykres 1. Przyczyny braku telepracowników w firmie.”), źródło pod obiektem („Źródło: opracowanie własne.” albo odwołanie do literatury), numeracja ciągła w całym raporcie. Tak samo podpisujemy rysunki (Rysunek 1.) i tabele.
| Typ wykresu | Kiedy go użyć | Co widać na przykładzie ze slajdu |
|---|---|---|
| słupkowy | porównanie kategorii; odsetki wskazań z pytania z wieloczłonową alternatywą | słupki uporządkowane od największego do najmniejszego (40% → 5%), oś w procentach |
| kołowy | struktura całości = 100% — jedna cecha nominalna, mało kategorii (np. z metryczki) | dwa wycinki z etykietą i procentem przy każdym |
| rozrzutu | zależność między dwiema zmiennymi liczbowymi | im więcej miesięcy od ostatniego zakupu, tym niższa wartość zakupów; obie osie opisane z jednostką |
Podstawowe charakterystyki liczbowe
| Miara | Co mówi (definicja ze slajdu) |
|---|---|
| wskaźnik struktury | jaką część całej zbiorowości objętej badaniem ma dany wariant cechy — najczęściej wykorzystywany w badaniach marketingowych |
| średnia arytmetyczna | przeciętny poziom zjawiska |
| dominanta | wartość cechy, która występuje najczęściej w badanej zbiorowości |
| mediana (kwartyl drugi) | dzieli zbiorowość (szereg) na dwie liczebnie równe części — połowa jednostek ma wartości mniejsze lub równe medianie |
| kwartyl dolny | 25% jednostek ma wartości niższe bądź równe kwartylowi pierwszemu, 75% równe bądź wyższe |
| kwartyl górny | 75% jednostek ma wartości niższe bądź równe kwartylowi trzeciemu, 25% równe bądź wyższe |
Mini‑przykład. Wiek 7 respondentów uporządkowany rosnąco: 19, 20, 20, 21, 22, 25, 30. Dominanta = 20 (występuje dwa razy). Mediana = 21 (środkowa, czwarta wartość). Kwartyl dolny = 20 (środek dolnej połowy: 19, 20, 20), kwartyl górny = 25 (środek górnej połowy: 22, 25, 30). Średnia = 157 / 7 ≈ 22,4. Wskaźnik struktury dla „poniżej 21 lat” = 3/7 ≈ 43%.
Badania segmentacyjne
Cel: podzielić respondentów na grupy osób do siebie podobnych z punktu widzenia określonych kryteriów (segmentacja klientów). Rada ze slajdu: dokonaj przeglądu zmiennych z ankiety, wybierz te, które dają sensowny podział, i nie bierz zbyt dużej ich liczby. Naturalni kandydaci: pytania z metryczki (wiek, dochód, miejsce zamieszkania) i pytania o zachowania (częstość zakupów).
Raport końcowy: forma oddania i osiem wytycznych redakcyjnych
Forma: raport w pliku Word przez Teams → Zadania / kanał ogólny; dodatkowo prezentacja multimedialna wyników (zespoły wskazane przez prowadzącego).
- Poprawność językowa i zrozumiałość tekstu.
- Jednolita czcionka w całym opracowaniu (dobrym rozwiązaniem jest TNR 12 pkt); tekst w tabelach i na wykresach spójny i nieco mniejszy (TNR 10 pkt).
- Wyraźna struktura wewnętrzna: rozdziały, podrozdziały, tytuły i śródtytuły.
- Justowanie tekstu i jednolity odstęp między wierszami.
- Bez niepotrzebnych odstępów i pustych linii, ale z odstępami między różnymi elementami (np. tytuł podrozdziału a jego tekst).
- Spójność elementów graficznych — zbliżone projektem, bezwzględnie spójne kolorystycznie oraz krojem i rozmiarem czcionki.
- Tytuły obiektów w tekście i podawanie ich źródeł.
- Numerowanie stron.